Stres w pracy – dlaczego nie zawsze jest naszym wrogiem?

W poprzednich artykułach pisaliśmy o komunikacji i współpracy. Tym razem zajmiemy się stresem – zjawiskiem, które towarzyszy nam zarówno w życiu zawodowym jak i osobistym.

Samo słowo „stres” często kojarzy się negatywnie. Warto jednak pamiętać, że nie każdy stres jest szkodliwy. Jeśli jest umiarkowany – działa na nas pozytywnie.

Czym jest stres?

Stres to naturalna reakcja organizmu na sytuacje, które wymagają od Ciebie większego wysiłku, przystosowania się do zmian, szybkiego działania albo poradzenia sobie z trudnością.

W praktyce oznacza to, że gdy pojawia się ważne zadanie, presja czasu, nowa sytuacja lub niepewność, organizm uruchamia mechanizmy, które maja pomóc Ci poradzić sobie z wyzwaniem.

Czy każdy stres jest zły?

Nie. Umiarkowany stres działa mobilizująco. Pomaga się skoncentrować, zwiększa energię do działania i motywuje. To właśnie dzięki niemu przygotowujesz się do ważnej rozmowy kwalifikacyjnej, wystąpienia publicznego czy realizacji trudnego projektu.

Stres mogą wywoływać nie tylko trudne sytuacje. Czasem pojawia się również, gdy czekasz z niecierpliwością na coś przyjemnego – na przykład rozpoczęcie nowej pracy, długo wyczekiwany wyjazd, czy ważne spotkanie.

Problem pojawia się wtedy, gdy stres jest zbyt silny, albo utrzymuje się przez dłuższy czas. Wówczas może prowadzić do przemęczenia, problemów ze snem, trudności z koncentracją i pogorszenia samopoczucia. Czasami doprowadza do wyczerpania fizycznego i psychicznego.

Co najczęściej wywołuje stres w pracy?

Stresor to dowolny czynnik wewnętrzny lub zewnętrzny (np. trudna sytuacja, bodziec fizyczny, a nawet myśl), który zaburza równowagę organizmu i wywołuje reakcję stresową.

Źródła stresu zawodowego mogą być bardzo różne.

Najczęściej należą do nich:

• konieczność zachowania długotrwałej koncentracji uwagi,
• monotonia,
• presja czasu i napięte terminy,
• dyspozycyjność,
• niejasne oczekiwania dotyczące zadań,
• brak wpływu na podejmowane decyzje,
• konieczność rywalizacji,
• konflikty i nieporozumienia w zespole,
• obawa przed utratą pracy,
• brak możliwości rozwoju zawodowego,
• hałas, niewłaściwe warunki pracy lub nadmierne przeciążenie obowiązkami.

Przykład z życia

Wyobraź sobie, że przychodzisz rano do pracy i dowiadujesz się, że musisz przygotować ważny raport jeszcze tego samego dnia. Jednocześnie odbierasz telefony od klientów, odpisujesz na maile i pojawiają się kolejne pilne zadania. W takiej sytuacji możesz odczuwać napięcie, przyśpieszone bicie serca, nadmierną potliwość i trudności ze skupieniem uwagi. To naturalna reakcja organizmu na zwiększone wymagania. Właśnie w taki sposób często odczuwamy stres.

Jak rozpoznać, że stres zaczyna szkodzić?

Jeśli napięcie utrzymuje się przez dłuższy czas, organizm zaczyna wysyłać sygnały ostrzegawcze.

Mogą pojawić się:

• ciągłe zmęczenie,
• problemy ze snem (np. kłopoty z zaśnięciem, bezsenność),
• trudności z koncentracją,
• rozdrażnienie i obniżony nastrój (np. nagłe wybuchy gniewu i płaczu),
• częste bóle głowy lub napięcie mięśni,
• poczucie przytłoczenia obowiązkami,
• spadek motywacji i zaangażowania.

Pamiętaj, warto zwracać uwagę na takie sygnały i ich nie lekceważyć.

Podsumowanie

Stres jest naturalną częścią życia i nie da się go całkowicie wyeliminować. Jednak nie zawsze oznacza coś złego. Umiarkowany pomaga Ci działać skuteczniej, natomiast długotrwały i zbyt silny stres może negatywnie wpływać na zdrowie oraz codzienne funkcjonowanie.

Najważniejsze jest to, żeby nauczyć się rozpoznawać sygnały przeciążenia i szukać sposobów na odzyskanie równowagi.

W kolejnym artykule skupimy się na tym, jak skutecznie radzić sobie ze stresem. Zapraszamy do lektury!

Autor: Edyta Walicka,
Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie